3 triệu người Anh yêu cầu bỏ phiếu lại về quyết định rời EU
Gần ba triệu người đã ký vào thư kiến nghị trên trang web của quốc hội Anh, yêu cầu tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý thứ hai về việc Anh đi hay ở EU. Đây là thư kiến nghị thu hút nhiều sự ủng hộ nhất trên trang web này từ trước đến nay.
Người viết bản kiến nghị, William Oliver Healey, cho rằng chính phủ cần tổ chức lại trưng cầu dân ý vì tỷ lệ bỏ phiếu chiến thắng chưa vượt quá 60% và tỷ lệ người đi bầu dưới 75%. Nhiều người Anh cũng bày tỏ sự hối tiếc khi chọn rời khỏi EU vì sẽ mất những đặc quyền và lợi ích mà liên minh cung cấp.
Trong cuộc trưng cầu dân ý hôm 23/6, 17,4 triệu người (51.9%) đã bỏ phiếu rời khỏi EU, so với 16,1 triệu người (48,1%) chọn ở lại, với tỷ lệ người đi bầu 72,2%, theo Ủy ban Bầu cử Anh.
Theo Telegraph, giáo sư Vernon Bogdanor, một trong những chuyên gia hiến pháp hàng đầu của Anh, cho rằng rất khó xảy ra một cuộc trưng cầu thứ hai.
"Tôi cho rằng EU sẽ không muốn 'mặc cả' thêm nữa, họ sẽ xem kết quả cuộc trưng cầu này là lựa chọn cuối cùng", ông nói.
Giáo sư Bogdanor, chuyên gia về lịch sử lập hiến tại King’s College London, cảnh báo rằng chính phủ Anh sẽ rất thận trọng về việc kêu gọi trưng cầu dân ý trong tương lai.
Giáo sư John Curtice, tại Đại học Strathclyde, nói rằng ngay trong nội bộ các chính đảng cũng có quan điểm chia rẽ về vấn này, và những người ủng hộ của các đảng khó có khả năng mở ra được các cuộc vận động, chưa nói đến mở ra thêm một cuộc trưng cầu nữa.
"Bao nhiêu người đã bỏ phiếu ủng hộ ra đi? 17 triệu người đấy", ông nói. "Bây giờ họ ký vào bản kiến nghị cũng chả ích gì, họ nhẽ ra nên làm việc đó trước. Nhưng ngay cả khi đó, những kiến nghị như thế này không phải lúc nào cũng có tác dụng.
"Nếu Boris Johnson (cựu thị trưởng London dẫn dầu chiến dịch đưa Anh rời EU) trở thành người đứng đầu chính phủ và nếu thủ tục cho cuộc chia tay kéo dài, hai năm sau, chúng ta có thể có một cuộc thăm dò cho thấy người dân Anh thực sự muốn đảo ngược quyết định và ở lại với EU", ông nhận xét.
"Sau đó, có thể có tình huống là đảng đối lập trong cuộc tổng tuyển cử sẽ thúc giục tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý mới", giáo sư nói thêm.
Không ràng buộc
Thực tế, kết quả trưng cầu dân ý không có tính ràng buộc về pháp lý. Về lý thuyết, Thủ tướng Anh có thể bỏ qua kết quả trưng cầu dân ý và đưa câu hỏi ra tranh luận trước quốc hội.
Điều 50 trong Hiệp ước Lisbon của EU quy định bất kỳ quốc gia thành viên nào cũng có thể rút khỏi EU. Ông Cameron có thể quyết định khi nào "kích hoạt" Điều 50, tức là thông báo chính thức đến EU rằng Anh muốn rời khỏi liên minh, bắt đầu giai đoạn đàm phán kéo dài hai năm về thỏa thuận cho cuộc chia tay. Ông vẫn có thể bỏ qua kết quả trưng cầu dân ý và không thông báo cho EU. Tuy nhiên, trong thực tế, điều này rất khó xảy ra.
Ông Cameron đã nói rằng ông sẽ kích hoạt điều khoản ngay lập tức, nếu kết quả trưng cầu cho thấy người Anh chọn rời khỏi EU. Tuy nhiên, có thể ông nói vậy với nghĩa bóng, nhằm nhấn mạnh rằng cuộc trưng cầu 23/6 sẽ là lựa chọn cuối cùng của người dân Anh. Ông Cameron hiện chưa kích hoạt Điều 50.
Khả năng quay lại
Trong trường hợp Anh đã rời EU nhưng sau đó muốn quay lại, họ hoàn toàn có thể làm việc đó. Điều 50 quy định: "Nếu nước đã rút khỏi liên minh muốn tái gia nhập, họ phải tuân theo thủ tục được quy định trong Điều 49".
Điều 49 của Hiệp ước Lisbon quy định các thủ tục cho bất kỳ quốc gia nào muốn gia nhập EU, cho dù trước đó có là thành viên hay không.
Điều khoản này nói rằng nếu một quốc gia châu Âu cam kết thúc đẩy các giá trị "nhân phẩm, tự do, dân chủ, bình đẳng, pháp trị và tôn trọng nhân quyền", họ có thể nộp đơn xin trở thành thành viên của liên minh.
Sau khi nhận được đơn, Hội đồng châu Âu sẽ phải nhất trí về quyết định, sau khi có ý kiến của Ủy ban châu Âu và nhận được sự đồng ý của Nghị viện châu Âu. Quyết định sau đó sẽ cần phải được tất cả các quốc gia thành viên phê chuẩn. xem thêm>>>
---------------------------------------------
Xác định nguyên nhân sự cố tai nạn máy bay SU-30MK2
Trả lời báo chí về vụ tai nạn của máy bay Su-30 MK2 và máy bay CASA-212, Thượng tướng Võ Văn Tuấn, Phó Tổng tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam cho biết: “Về vụ tai nạn máy bay Su-30MK2, chúng ta có phi công Nguyễn Hữu Cường nhảy dù thoát hiểm, sức khỏe hiện nay ổn định. Qua thông tin của đồng chí Cường cung cấp thì nguyên nhân ban đầu là có sự cố trong buồng lái dẫn đến phi công phải nhảy dù thoát hiểm. Để đánh giá tiếp, phải thông qua các yếu tố khách quan tiếp theo".
Cũng theo ông Tuấn, hiện nay, các lực lượng đang tiếp tục tìm kiếm những vật thể có liên quan trong đó có hộp đen, kết hợp các yếu tố khác để tìm ra nguyên nhân các vụ tai nạn.
Đến nay, đối với máy bay Su 30-MK2 và phi công, các lực lượng tìm kiếm, cứu nạn đã cứu được phi công Nguyễn Hữu Cường và tìm thấy thi thể phi công Đại tá Trần Quang Khải.
Thượng tướng Võ Văn Tuấn cho biết thêm, đối với máy bay CASA-212 và phi hành đoàn, các lực lượng tìm kiếm, cứu nạn đã xác định máy bay rơi tại vị trí cách đường phân định về phía Tây khoảng 2,7 hải lý, Nam Đông Nam đảo Bạch Long Vĩ khoảng 15 hải lý.
Tại khu vực này, đã trục vớt được các bộ phận chủ yếu của máy bay gồm thân, đuôi, cánh quạt, động cơ, các chi tiết kỹ thuật, khí tài, vật dụng cá nhân của các thành viên Tổ bay. Cũng tại vị trí máy bay gặp nạn, đã vớt được các thi thể rơi cùng máy bay.
Qua giám định của cơ quan pháp y Quân đội, đây là những thi thể của thành viên phi hành đoàn. Hiện nay, các lực lượng chức năng đang tiếp tục tìm kiếm hộp đen cũng như những vật thể liên quan đến máy bay CASA-212 và Su 30-MK2, từ đó kết hợp với những yếu tố khách quan khác để phân tích nguyên nhân xảy ra tai nạn. xem thêm>>>
--------------------------------------------------
Đằng sau cái chết của học giả Trung Quốc ôn hòa về Biển Đông
Ngô Kiến Dân nhiều lần có quan điểm trái ngược với lập trường của Bắc Kinh và những phát biểu của ông càng vang vọng vào thời điểm căng thẳng lên cao tại Biển Đông.
Ông Ngô Kiến Dân tuần trước qua đời trong một tai nạn giao thông. Cái chết đột ngột của học giả ngoại giao ôn hòa có tầm ảnh hưởng tại Trung Quốc làm dấy lên một cuộc tranh luận hiếm hoi ở nước này về phương sách Bắc Kinh ứng phó với các thách thức trong chính sách ngoại giao, theo BBC.
Ông Ngô, 77 tuổi, là một trong những nhà ngoại giao cấp cao thẳng thắn nhất Trung Quốc. Ông từng làm phiên dịch cho các lãnh đạo Trung Quốc như Mao Trạch Đông, Chu Ân Lai và cũng kinh qua chức đại sứ Trung Quốc tại Pháp, Hà Lan và Liên Hợp Quốc.
Trước khi về hưu, ông giữ chức viện trưởng Học viện Ngoại giao Trung Quốc ở Bắc Kinh, nơi đào tạo các thế hệ nhà ngoại giao Trung Quốc.
Sau vụ tai nạn, các quan điểm ngoại giao của ông đột nhiên trở thành chủ đề thảo luận nóng trên Internet và giữa các nhà trí thức và nhà bình luận chính sách ngoại giao Trung Quốc.
Trên Weibo và Wechat, hai mạng xã hội lớn nhất Trung Quốc, cụm từ #WuJianminDiedinCarCrash# (Ngô Kiến Dân chết trong tai nạn ôtô) đã xuất hiện hơn 180 triệu lần với hơn 24.000 bình luận.
Quan điểm ôn hòa
Các quan điểm của Ngô Kiến Dân không phải lúc nào cũng trùng khớp với quan điểm của giới lãnh đạo Trung Quốc. Ông hối thúc Trung Quốc ẩn mình trên vũ đài quốc tế, một chính sách nổi tiếng suốt thời kỳ thập niên 1990 và 2000. Theo nhiều nhà phân tích, chính sách này đã bị Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thay thế bằng lập trường quyết liệt hơn kể từ năm 2012.
Trong cuộc tranh luận trên truyền hình năm 2014 với thiếu tướng "diều hâu" Trung Quốc La Viện, ông Ngô cảnh báo rằng những nước nào khơi mào các cuộc xung đột sẽ tự đẩy chính họ vào rắc rối. Gần đây hơn, ông cũng chỉ ra rằng "chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi" đang trỗi dậy, đồng thời kêu gọi Trung Quốc kiềm chế nó để có thể tiếp tục phát triển.
"Những người dân tộc chủ nghĩa hẹp hòi thường có xu hướng thúc đẩy đối đầu quân sự khi giải quyết các tranh chấp lãnh thổ, đi ngược lại lời khuyên 'gác bất đồng để cùng theo đuổi phát triển chung' của cố lãnh đạo Đặng Tiểu Bình", ông Ngô viết trong một bài báo.
Ông Ngô cũng chia sẻ quan điểm của ông với truyền thông phương Tây. Trong một cuộc trả lời phỏng vấn hiếm hoi với chương trình trò chuyện Hard Talk của BBC ở London vào năm ngoái, ông nói rằng Trung Quốc không phải là một siêu cường và cũng không đang ở vị thế thay thế Mỹ.
Những phát biểu của ông Ngô vẫn còn vang vọng đối với nhiều người ở Trung Quốc vào thời điểm này, khi mà các căng thẳng tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc với một số nước láng giềng ở Biển Đông và biển Hoa Đông đang dâng cao.
Nhiều người lo ngại rằng các cuộc đấu khẩu hiện nay giữa các nước tranh chấp có thể dẫn đến đối đầu quân sự ở khu vực Thái Bình Dương. Họ chia sẻ những lời phát biểu của ông Ngô trước đây về cách thức Trung Quốc nên ứng xử với các nước láng giềng và phương Tây.
Đối với vấn đề tranh chấp Biển Đông, ông Ngô cho rằng Trung Quốc cần giữ bình tĩnh và suy nghĩ một cách toàn diện để có thể giải quyết vấn đề một cách hòa bình.
"Nước nào phát động chiến tranh trong lúc đang hòa bình và phát triển sẽ phải trả giá. Trung Quốc không bao giờ nên làm điều này", ông Ngô nói trong cuộc tranh luận với tướng La Viện.
Tranh luận nội bộ
Bằng cách bày tỏ thẳng thắn các quan điểm không giống với lập trường của chính phủ, ông Ngô cũng cung cấp cho thế giới bên ngoài một cái nhìn thoáng qua hiếm hoi về cuộc tranh luận trong nội bộ các nhóm nghiên cứu chính sách ngoại giao kín tiếng và gắn bó chặt chẽ tại Trung Quốc.
Trong một bài phát biểu trước Học viện Ngoại giao Trung Quốc tháng 4/2016, ông Ngô đã tóm tắt tình thế bế tắc ngoại giao của Trung Quốc bằng một câu nói: "Người nào không thể tìm bạn thì cũng chắc chắn làm phật lòng nhiều người khác". Ông cũng tiết lộ với các sinh viên rằng chính sách ngoại giao của Trung Quốc không được thiết lập bởi Bộ Ngoại giao Trung Quốc mà là do chính phủ trung ương.
Ông cũng đấu khẩu với ông Hồ Tích Tiến, tổng biên tập của Thời báo Hoàn cầu (Global Times), một tờ báo có khuynh hướng thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc và thường được nhìn nhận như là cơ quan phát ngôn của đảng Cộng sản Trung Quốc
Ông Ngô chỉ trích tờ báo này đăng "các bài báo rất cực đoan" và chê trách ông Hồ Tích Tiến là "không hoàn toàn am hiểu thế sự".
Ngay lập tức, ông Hồ Tích Tiến đã đáp trả bằng cách bác bỏ các quan điểm của ông Ngô, cho rằng đó là quan điểm lỗi thời và điển hình của các nhà ngoại giao ôn hòa. Ông Hồ Tích Tiến cũng lập luận rằng báo chí phải luôn cứng rắn hơn các nhà ngoại giao.
Những cuộc tranh luận như vậy không có gì lạ ở nhiều nước phương Tây nhưng ở Trung Quốc, các tuyên bố chính thức và báo chí bị kiểm soát chặt chẽ, vậy nên, cuộc tranh cãi đó gây sự chú ý với nhiều nhà phân tích.
"Các cuộc tranh luận như vậy cho thấy ở hậu trường chính trị Trung Quốc có thể có tranh luận gay gắt hơn nhiều", Orville Schell, giám đốc Trung tâm quan hệ Mỹ - Trung ở Hội châu Á (Asia Society) nhận định. "Thật đáng tiếc là không có nhiều cuộc tranh luận như vậy", ông nói.
Trên mạng Internet, một số người chỉ trích quan điểm của ông Ngô về thế giới là "quá lợi cho người Mỹ".
Một người bình luận trên trang web của Global Times rằng: "Ở thời điểm mà khi người Mỹ áp chế chúng ta, xin đừng tôn vinh người đàn ông này. Nó sẽ phản tác dụng".
Những người chỉ trích ông Ngô cũng cho rằng quan điểm của ông đã lỗi thời và không phản ánh sức mạnh thực sự của Trung Quốc cũng như những chuyển động quốc tế hiện nay.
"Ông ấy mang nặng dấu ấn chính sách ngoại giao từ thời Đặng Tiểu Bình", Qiu Zhenhai, người chủ trì cuộc tranh luận giữa ông Ngô với thiếu tướng La Viện, cho biết
"Những gì ông ấy chủ trương hoàn toàn đúng nhưng ông ấy đã bỏ qua một sự thật là thời đại đã thay đổi và Trung Quốc cũng đang thay đổi cấu trúc. Vì vậy, xung khắc giữa Trung Quốc và phương Tây là điều không thể tránh", ông Qiu nói. xem thêm>>>
Gần ba triệu người đã ký vào thư kiến nghị trên trang web của quốc hội Anh, yêu cầu tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý thứ hai về việc Anh đi hay ở EU. Đây là thư kiến nghị thu hút nhiều sự ủng hộ nhất trên trang web này từ trước đến nay.
Người viết bản kiến nghị, William Oliver Healey, cho rằng chính phủ cần tổ chức lại trưng cầu dân ý vì tỷ lệ bỏ phiếu chiến thắng chưa vượt quá 60% và tỷ lệ người đi bầu dưới 75%. Nhiều người Anh cũng bày tỏ sự hối tiếc khi chọn rời khỏi EU vì sẽ mất những đặc quyền và lợi ích mà liên minh cung cấp.
Trong cuộc trưng cầu dân ý hôm 23/6, 17,4 triệu người (51.9%) đã bỏ phiếu rời khỏi EU, so với 16,1 triệu người (48,1%) chọn ở lại, với tỷ lệ người đi bầu 72,2%, theo Ủy ban Bầu cử Anh.
Theo Telegraph, giáo sư Vernon Bogdanor, một trong những chuyên gia hiến pháp hàng đầu của Anh, cho rằng rất khó xảy ra một cuộc trưng cầu thứ hai.
"Tôi cho rằng EU sẽ không muốn 'mặc cả' thêm nữa, họ sẽ xem kết quả cuộc trưng cầu này là lựa chọn cuối cùng", ông nói.
Giáo sư Bogdanor, chuyên gia về lịch sử lập hiến tại King’s College London, cảnh báo rằng chính phủ Anh sẽ rất thận trọng về việc kêu gọi trưng cầu dân ý trong tương lai.
Giáo sư John Curtice, tại Đại học Strathclyde, nói rằng ngay trong nội bộ các chính đảng cũng có quan điểm chia rẽ về vấn này, và những người ủng hộ của các đảng khó có khả năng mở ra được các cuộc vận động, chưa nói đến mở ra thêm một cuộc trưng cầu nữa.
"Bao nhiêu người đã bỏ phiếu ủng hộ ra đi? 17 triệu người đấy", ông nói. "Bây giờ họ ký vào bản kiến nghị cũng chả ích gì, họ nhẽ ra nên làm việc đó trước. Nhưng ngay cả khi đó, những kiến nghị như thế này không phải lúc nào cũng có tác dụng.
"Nếu Boris Johnson (cựu thị trưởng London dẫn dầu chiến dịch đưa Anh rời EU) trở thành người đứng đầu chính phủ và nếu thủ tục cho cuộc chia tay kéo dài, hai năm sau, chúng ta có thể có một cuộc thăm dò cho thấy người dân Anh thực sự muốn đảo ngược quyết định và ở lại với EU", ông nhận xét.
"Sau đó, có thể có tình huống là đảng đối lập trong cuộc tổng tuyển cử sẽ thúc giục tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý mới", giáo sư nói thêm.
Không ràng buộc
Thực tế, kết quả trưng cầu dân ý không có tính ràng buộc về pháp lý. Về lý thuyết, Thủ tướng Anh có thể bỏ qua kết quả trưng cầu dân ý và đưa câu hỏi ra tranh luận trước quốc hội.
Điều 50 trong Hiệp ước Lisbon của EU quy định bất kỳ quốc gia thành viên nào cũng có thể rút khỏi EU. Ông Cameron có thể quyết định khi nào "kích hoạt" Điều 50, tức là thông báo chính thức đến EU rằng Anh muốn rời khỏi liên minh, bắt đầu giai đoạn đàm phán kéo dài hai năm về thỏa thuận cho cuộc chia tay. Ông vẫn có thể bỏ qua kết quả trưng cầu dân ý và không thông báo cho EU. Tuy nhiên, trong thực tế, điều này rất khó xảy ra.
Ông Cameron đã nói rằng ông sẽ kích hoạt điều khoản ngay lập tức, nếu kết quả trưng cầu cho thấy người Anh chọn rời khỏi EU. Tuy nhiên, có thể ông nói vậy với nghĩa bóng, nhằm nhấn mạnh rằng cuộc trưng cầu 23/6 sẽ là lựa chọn cuối cùng của người dân Anh. Ông Cameron hiện chưa kích hoạt Điều 50.
Khả năng quay lại
Trong trường hợp Anh đã rời EU nhưng sau đó muốn quay lại, họ hoàn toàn có thể làm việc đó. Điều 50 quy định: "Nếu nước đã rút khỏi liên minh muốn tái gia nhập, họ phải tuân theo thủ tục được quy định trong Điều 49".
Điều 49 của Hiệp ước Lisbon quy định các thủ tục cho bất kỳ quốc gia nào muốn gia nhập EU, cho dù trước đó có là thành viên hay không.
Điều khoản này nói rằng nếu một quốc gia châu Âu cam kết thúc đẩy các giá trị "nhân phẩm, tự do, dân chủ, bình đẳng, pháp trị và tôn trọng nhân quyền", họ có thể nộp đơn xin trở thành thành viên của liên minh.
Sau khi nhận được đơn, Hội đồng châu Âu sẽ phải nhất trí về quyết định, sau khi có ý kiến của Ủy ban châu Âu và nhận được sự đồng ý của Nghị viện châu Âu. Quyết định sau đó sẽ cần phải được tất cả các quốc gia thành viên phê chuẩn. xem thêm>>>
---------------------------------------------
Xác định nguyên nhân sự cố tai nạn máy bay SU-30MK2
Trả lời báo chí về vụ tai nạn của máy bay Su-30 MK2 và máy bay CASA-212, Thượng tướng Võ Văn Tuấn, Phó Tổng tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam cho biết: “Về vụ tai nạn máy bay Su-30MK2, chúng ta có phi công Nguyễn Hữu Cường nhảy dù thoát hiểm, sức khỏe hiện nay ổn định. Qua thông tin của đồng chí Cường cung cấp thì nguyên nhân ban đầu là có sự cố trong buồng lái dẫn đến phi công phải nhảy dù thoát hiểm. Để đánh giá tiếp, phải thông qua các yếu tố khách quan tiếp theo".
Cũng theo ông Tuấn, hiện nay, các lực lượng đang tiếp tục tìm kiếm những vật thể có liên quan trong đó có hộp đen, kết hợp các yếu tố khác để tìm ra nguyên nhân các vụ tai nạn.
Đến nay, đối với máy bay Su 30-MK2 và phi công, các lực lượng tìm kiếm, cứu nạn đã cứu được phi công Nguyễn Hữu Cường và tìm thấy thi thể phi công Đại tá Trần Quang Khải.
Thượng tướng Võ Văn Tuấn cho biết thêm, đối với máy bay CASA-212 và phi hành đoàn, các lực lượng tìm kiếm, cứu nạn đã xác định máy bay rơi tại vị trí cách đường phân định về phía Tây khoảng 2,7 hải lý, Nam Đông Nam đảo Bạch Long Vĩ khoảng 15 hải lý.
Tại khu vực này, đã trục vớt được các bộ phận chủ yếu của máy bay gồm thân, đuôi, cánh quạt, động cơ, các chi tiết kỹ thuật, khí tài, vật dụng cá nhân của các thành viên Tổ bay. Cũng tại vị trí máy bay gặp nạn, đã vớt được các thi thể rơi cùng máy bay.
Qua giám định của cơ quan pháp y Quân đội, đây là những thi thể của thành viên phi hành đoàn. Hiện nay, các lực lượng chức năng đang tiếp tục tìm kiếm hộp đen cũng như những vật thể liên quan đến máy bay CASA-212 và Su 30-MK2, từ đó kết hợp với những yếu tố khách quan khác để phân tích nguyên nhân xảy ra tai nạn. xem thêm>>>
--------------------------------------------------
Đằng sau cái chết của học giả Trung Quốc ôn hòa về Biển Đông
Ngô Kiến Dân nhiều lần có quan điểm trái ngược với lập trường của Bắc Kinh và những phát biểu của ông càng vang vọng vào thời điểm căng thẳng lên cao tại Biển Đông.
Ông Ngô Kiến Dân tuần trước qua đời trong một tai nạn giao thông. Cái chết đột ngột của học giả ngoại giao ôn hòa có tầm ảnh hưởng tại Trung Quốc làm dấy lên một cuộc tranh luận hiếm hoi ở nước này về phương sách Bắc Kinh ứng phó với các thách thức trong chính sách ngoại giao, theo BBC.
Ông Ngô, 77 tuổi, là một trong những nhà ngoại giao cấp cao thẳng thắn nhất Trung Quốc. Ông từng làm phiên dịch cho các lãnh đạo Trung Quốc như Mao Trạch Đông, Chu Ân Lai và cũng kinh qua chức đại sứ Trung Quốc tại Pháp, Hà Lan và Liên Hợp Quốc.
Trước khi về hưu, ông giữ chức viện trưởng Học viện Ngoại giao Trung Quốc ở Bắc Kinh, nơi đào tạo các thế hệ nhà ngoại giao Trung Quốc.
Sau vụ tai nạn, các quan điểm ngoại giao của ông đột nhiên trở thành chủ đề thảo luận nóng trên Internet và giữa các nhà trí thức và nhà bình luận chính sách ngoại giao Trung Quốc.
Trên Weibo và Wechat, hai mạng xã hội lớn nhất Trung Quốc, cụm từ #WuJianminDiedinCarCrash# (Ngô Kiến Dân chết trong tai nạn ôtô) đã xuất hiện hơn 180 triệu lần với hơn 24.000 bình luận.
Quan điểm ôn hòa
Các quan điểm của Ngô Kiến Dân không phải lúc nào cũng trùng khớp với quan điểm của giới lãnh đạo Trung Quốc. Ông hối thúc Trung Quốc ẩn mình trên vũ đài quốc tế, một chính sách nổi tiếng suốt thời kỳ thập niên 1990 và 2000. Theo nhiều nhà phân tích, chính sách này đã bị Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thay thế bằng lập trường quyết liệt hơn kể từ năm 2012.
Trong cuộc tranh luận trên truyền hình năm 2014 với thiếu tướng "diều hâu" Trung Quốc La Viện, ông Ngô cảnh báo rằng những nước nào khơi mào các cuộc xung đột sẽ tự đẩy chính họ vào rắc rối. Gần đây hơn, ông cũng chỉ ra rằng "chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi" đang trỗi dậy, đồng thời kêu gọi Trung Quốc kiềm chế nó để có thể tiếp tục phát triển.
"Những người dân tộc chủ nghĩa hẹp hòi thường có xu hướng thúc đẩy đối đầu quân sự khi giải quyết các tranh chấp lãnh thổ, đi ngược lại lời khuyên 'gác bất đồng để cùng theo đuổi phát triển chung' của cố lãnh đạo Đặng Tiểu Bình", ông Ngô viết trong một bài báo.
Ông Ngô cũng chia sẻ quan điểm của ông với truyền thông phương Tây. Trong một cuộc trả lời phỏng vấn hiếm hoi với chương trình trò chuyện Hard Talk của BBC ở London vào năm ngoái, ông nói rằng Trung Quốc không phải là một siêu cường và cũng không đang ở vị thế thay thế Mỹ.
Những phát biểu của ông Ngô vẫn còn vang vọng đối với nhiều người ở Trung Quốc vào thời điểm này, khi mà các căng thẳng tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc với một số nước láng giềng ở Biển Đông và biển Hoa Đông đang dâng cao.
Nhiều người lo ngại rằng các cuộc đấu khẩu hiện nay giữa các nước tranh chấp có thể dẫn đến đối đầu quân sự ở khu vực Thái Bình Dương. Họ chia sẻ những lời phát biểu của ông Ngô trước đây về cách thức Trung Quốc nên ứng xử với các nước láng giềng và phương Tây.
Đối với vấn đề tranh chấp Biển Đông, ông Ngô cho rằng Trung Quốc cần giữ bình tĩnh và suy nghĩ một cách toàn diện để có thể giải quyết vấn đề một cách hòa bình.
"Nước nào phát động chiến tranh trong lúc đang hòa bình và phát triển sẽ phải trả giá. Trung Quốc không bao giờ nên làm điều này", ông Ngô nói trong cuộc tranh luận với tướng La Viện.
Tranh luận nội bộ
Bằng cách bày tỏ thẳng thắn các quan điểm không giống với lập trường của chính phủ, ông Ngô cũng cung cấp cho thế giới bên ngoài một cái nhìn thoáng qua hiếm hoi về cuộc tranh luận trong nội bộ các nhóm nghiên cứu chính sách ngoại giao kín tiếng và gắn bó chặt chẽ tại Trung Quốc.
Trong một bài phát biểu trước Học viện Ngoại giao Trung Quốc tháng 4/2016, ông Ngô đã tóm tắt tình thế bế tắc ngoại giao của Trung Quốc bằng một câu nói: "Người nào không thể tìm bạn thì cũng chắc chắn làm phật lòng nhiều người khác". Ông cũng tiết lộ với các sinh viên rằng chính sách ngoại giao của Trung Quốc không được thiết lập bởi Bộ Ngoại giao Trung Quốc mà là do chính phủ trung ương.
Ông cũng đấu khẩu với ông Hồ Tích Tiến, tổng biên tập của Thời báo Hoàn cầu (Global Times), một tờ báo có khuynh hướng thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc và thường được nhìn nhận như là cơ quan phát ngôn của đảng Cộng sản Trung Quốc
Ông Ngô chỉ trích tờ báo này đăng "các bài báo rất cực đoan" và chê trách ông Hồ Tích Tiến là "không hoàn toàn am hiểu thế sự".
Ngay lập tức, ông Hồ Tích Tiến đã đáp trả bằng cách bác bỏ các quan điểm của ông Ngô, cho rằng đó là quan điểm lỗi thời và điển hình của các nhà ngoại giao ôn hòa. Ông Hồ Tích Tiến cũng lập luận rằng báo chí phải luôn cứng rắn hơn các nhà ngoại giao.
Những cuộc tranh luận như vậy không có gì lạ ở nhiều nước phương Tây nhưng ở Trung Quốc, các tuyên bố chính thức và báo chí bị kiểm soát chặt chẽ, vậy nên, cuộc tranh cãi đó gây sự chú ý với nhiều nhà phân tích.
"Các cuộc tranh luận như vậy cho thấy ở hậu trường chính trị Trung Quốc có thể có tranh luận gay gắt hơn nhiều", Orville Schell, giám đốc Trung tâm quan hệ Mỹ - Trung ở Hội châu Á (Asia Society) nhận định. "Thật đáng tiếc là không có nhiều cuộc tranh luận như vậy", ông nói.
Trên mạng Internet, một số người chỉ trích quan điểm của ông Ngô về thế giới là "quá lợi cho người Mỹ".
Một người bình luận trên trang web của Global Times rằng: "Ở thời điểm mà khi người Mỹ áp chế chúng ta, xin đừng tôn vinh người đàn ông này. Nó sẽ phản tác dụng".
Những người chỉ trích ông Ngô cũng cho rằng quan điểm của ông đã lỗi thời và không phản ánh sức mạnh thực sự của Trung Quốc cũng như những chuyển động quốc tế hiện nay.
"Ông ấy mang nặng dấu ấn chính sách ngoại giao từ thời Đặng Tiểu Bình", Qiu Zhenhai, người chủ trì cuộc tranh luận giữa ông Ngô với thiếu tướng La Viện, cho biết
"Những gì ông ấy chủ trương hoàn toàn đúng nhưng ông ấy đã bỏ qua một sự thật là thời đại đã thay đổi và Trung Quốc cũng đang thay đổi cấu trúc. Vì vậy, xung khắc giữa Trung Quốc và phương Tây là điều không thể tránh", ông Qiu nói. xem thêm>>>
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét